Qaraim languages and literatures and Karaism

Qaraim languages and literatures and its Archive Blog Qaraim Tili

QARAIM LANGUAGES AND LITERATURES ONLY

The Qaraim (Karaites) are a religious and cultural group made up of individuals who adhere to the tenets of the Old Testament of the Hebrew Scriptures alone. Their ethnic and religious roots have been a subject of ongoing discussions to the present day.

Over the centuries they have developed their own spiritual and secular literature, creating their own distinct dialects apart from the standard forms of the languages in the areas in which they've lived.

The question is still open as to whether these dialects can be considered independent languages, since they have their own written traditions. These dialects include: Qaraite Hebrew of Constantinople, Qaraite Turkic (several dialects of Crimea, Lithuania, Ukraine), Qaraite Arabic, Qaraite Aramaic, Qaraite Greek of Turkey and the Qaraite Persian dialects.

The number of literary works written in these dialects is enormous, and has hardly been explored. Due to the efforts of their religious opponents, such as the Pharisees, the Qaraim were labeled as an insignificant and unimportant sect.

Since the discovery of the Cairo Geniza, the Dead Sea Scrolls and the Avraham Ben Shemuel Firkovich collections, anthropologists and lingusts no longer consider the Qaraim as such anymore. Qaraim studies have become a hot topic in academic circles, but despite this recent revival of interest in the Qaraim, the linguistic and literary aspect of Qaraim culture remains largely unexamined. This blog is focused SOLELY upon research involving the examination and restoration of the LANGUAGES and LITERATURES of Qaraim.
Showing posts with label Tevrat. Show all posts
Showing posts with label Tevrat. Show all posts

Thursday, December 18, 2014

Peraşa Mikeç-Haftanın Peraşası-Karay Geleneğine göre okunan



Peraşa Tis Evdomadas-Aftanıñ Peraşası-Haftanın Peraşası
Bu hafta Şabat Günü itibariyle Karay Geleneğine göre okunan Mikeç Bölümüdür.


Yosef'in, içki ve unlu mamuller sorumlularının rüyalarını doğru olarak çözümlemesinin ardından iki yıl geçmiştir. Firavun iki rüya görür. Bu rüyaları açıklama denemelerinden tatmin olmaz. İçki sorumlusu Yosef'i hatırlayınca Firavun'nun emri ile Yosef hapishaneden çıkarılır. Rüyaları dinler; bunların yakında yedi sene bolluk ve ardından yedi sene ağır bir kıtlık olacağına işaret olduğunu belirtir.
Ardından Firavun'a, bu olağanüstü durumu halledecek düzeyde zeki birini tutmasını tavsiye eder. Firavun bu görevi Yosef'e verir, onu Potifar'ın kızı Asenat'la evlendirir. Yosef işini iyi yapar ve Mısır dünyanın silosu haline gelir. Yosef'in iki oğlu olur: Menaşe ve Efrayim.

Kıtlıktan Kenaan da etkilenir. Yaakov oğullarını yiyecek almaları için Mısır'a gönderir. Yosef'in önüne geldiklerinde Yosef onları tanır, fakat onlar Yosef'i tanımazlar. Satılmasına sebep olan rüyalarını hatırlayan Yosef, kardeşlerine karşı sert bir Mısır'lı lider rolünü oynamaya başlar ve onları casuslukla suçlar. Onlara yiyecek satar, fakat dürüstlüklerinden emin olmak için Binyamin'i getirmelerini söyleyerek bu arada Şimon'u rehin tutar. Bir yandan da hizmetkarlarına ödenen paraları çuvallara gizlice geri koymalarını emreder. Geri dönüş yolunda paraları keşfeden kardeşler paniğe kapılırlar. Başlarından geçenleri Yaakov'a anlatırlar. Yaakov Binyamin'in Mısır'a götürülmesini reddetse de, kıtlık ağırlaşınca durumu kabullenmek zorunda kalır. Yeuda Binyamin'in güvenliğini garanti eder ve kardeşler tekrar Mısır'a inerler.

Yosef kardeşlerini onurlu konuklara yaraşır biçimde ağırlar. Hem babasından hem de annesinden olan tek kardeşi Binyamin'i görünce kendisini tutamaz ve odasına çekilerek ağlamaya başlar. Daha sonra hizmetkarına paraları çuvallara tekrar geri yerleştirmesini, kendi kadehini de Binyamin'in çuvalına koymasını emreder. Kadeh bulununca da Binyamin'in ceza olarak kölesi olmasına karar verir. Yeuda karşı çıkar ve Binyamin yerine kendisini teklif eder; ancak Yosef reddeder.



 
 
Пераша Тис Эвдомадас-Афтанынъ Перашасы-Хафтанын Перашасы
Бу хафта Шабат Гуню итибарийле Карай Геленегъине горе окунан Микеч Болюмюдюр.
 
Ёсеф'ин, ички ве унлу мамуллер сорумлуларынын рюяларыны догъру оларак чёзюмлемесинин ардындан ики йыл гечмиштир. Фиравун ики рюя горюр. Бу рюялары ачыклама денемелеринден татмин олмаз. Ички сорумлусу Ёсеф'и хатырлайынджа Фиравун'нун эмри иле Ёсеф хаписханеден чыкарылыр. Рюялары динлер; бунларын якында еди сене боллук ве ардындан еди сене агъыр бир кытлык оладжагъына ишарет олдугъуну белиртир.
Ардындан Фиравун'а, бу олагъанюстю дуруму халледеджек дюзейде зеки бирини тутмасыны тавсие эдер. Фиравун бу гореви Ёсеф'э верир, ону Потифар'ын кызы Асенат'ла эвлендирир. Ёсеф ишини ийи япар ве Мысыр дюньянын силосу халине гелир. Ёсеф'ин ики огълу олур: Менаше ве Эфрайим.
 
Кытлыктан Кенаан да эткиленир. Яаков огъулларыны йиеджек алмалары ичин Мысыр'а гоньдерир. Ёсеф'ин онюне гельдиклеринде Ёсеф онлары таныр, факат онлар Ёсеф'и танымазлар. Сатылмасына себеп олан рюяларыны хатырлаян Ёсеф, кардешлерине каршы серт бир Мысыр'лы лидер ролюню ойнамая башлар ве онлары джасуслукла сучлар. Онлара йиеджек сатар, факат дюрюстлюклеринден эмин олмак ичин Биньямин'и гетирмелерини сёйлеерек бу арада Шимон'у рехин тутар. Бир яндан да хизметкарларына оденен паралары чуваллара гизлидже гери коймаларыны эмредер. Гери дёнюш ёлунда паралары кешфеден кардешлер панигъе капылырлар. Башларындан геченлери Яаков'а анлатырлар. Яаков Биньямин'ин Мысыр'а готюрюльмесини реддетсе де, кытлык агъырлашынджа дуруму кабулленмек зорунда калыр. Еуда Биньямин'ин гувенлигъини гаранти эдер ве кардешлер текрар Мысыр'а инерлер.
 
Ёсеф кардешлерини онурлу конуклара ярашыр бичимде агъырлар. Хем бабасындан хем де аннесинден олан тек кардеши Биньямин'и горюндже кендисини тутамаз ве одасына чекилерек агъламая башлар. Даха сонра хизметкарына паралары чуваллара текрар гери ерлештирмесини, кенди кадехини де Биньямин'ин чувалына коймасыны эмредер. Кадех булунунджа да Биньямин'ин джеза оларак колеси олмасына карар верир. Еуда каршы чыкар ве Биньямин ерине кендисини теклиф эдер; анджак Ёсеф реддедер.

Wednesday, November 5, 2014

Peraşa Vayera-Haftanın Peraşası-Karay Geleneğine göre okunan

Peraşa Tis Evdomadas-Aftanıñ Peraşası-Haftanın Peraşası
Bu hafta Şabat Günü itibariyle Karay Geleneğine göre okunan Peraşa Vayera Bölümüdür.
Kendisini sünnet ettikten üç gün sonra, İbrahimi Tanrı tarafından ziyaret edilir. Üç melek insan şeklinde göründüğü zaman, İbrahim, en ağrılı döneminde olmasına karşın, aceleyle onları karşılar ve çadırına davet ederek misafirperverliğinden yararlanmalarını teklif eder. Meleklerin ağzından bir sonraki yıl içinde bir oğula sahip olacağını duyan Sare güler. Tanrı daha sonra İbrahim'e, Sedom bölgesini yok edeceğini bildirir ve İbrahim af için dua eder. Tanrı bu bölgede elli dürüst kişinin bulunması halinde kararından vaz geçeceğini söyler. İbrahim on kişiye kadar sıkı bir pazarlık yapar; ancak ne yazık ki on tane bile dürüst insan yoktur.

Lot, eşi ve kızları, Sedom ve etrafındaki şehirlere kükürt ve ateş yağmurunun başlamasından çok kısa bir süre önce kurtarılırlar. Lot'un karısı, bunu yapmamaları söylenmesine karşın, arkasına dönüp bakar ve bunun sonucunda tuzdan bir sütun haline gelir. Lot'un kızları, bu yokoluştan sadece kendilerinin kurtulabildiğini düşünürler ve insan ırkının devamı için babalarını sarhoş ederler; ondan çocukları olur. Büyük kızdan Moav, küçüğünden Amon doğar.
Söz verildiği üzere İbrahim ve Sare'nın bir oğlu, Yiçak doğar. Sekizinci günde İbrahim, Tanrı'nın emrine uygun olarak Yiçak'ı sünnet eder. Yiçak'ın sütten kesildiği gün İbrahim bir kutlama düzenler. Yişmael'de dejenere oluşun bazı işaretlerini gören Sare, İbrahim'dan, Hacer ve Yişmael'i evden uzaklaştırmasını ister. Oğlunu evden atma fikri İbrahim'ı rahatsız etse de, Tanrı İbrahim'a, Sare'yı dinlemesini söyler. Çölde susuzluktan neredeyse ölecek olan Yişmael, bir melek tarafından kurtarılır ve Tanrı onun kuvvetli bir milletin babası olacağı sözünü verir.
İbrahim'ı sınamak isteyen Tanrı o sırada 37 yaşına gelmiş olan Yiçak'ı korban olarak sunmasını emreder. İbrahim, gelecek nesilleri konusundaki tüm umudu yok etme ve hayat boyu savunduğu insan-kurbanı-karşıtı söylem ve davranışlarına ters düşme ihtimaline karşın emri yerine getirmek üzere yola koyulur. Tanrı son anda, İbrahim'ı durdurmak üzere bir melek gönderir. Bu sorgusuz itaatkarlığı sebebiyle Tanrı İbrahim'a, Ahfadının
gelecekte günah işleyecek olsa bile, hiçbir zaman düşmanları tarafından tam olarak yok edilmeyecekleri sözünü verir.

Monday, November 15, 2010

T-ñrı Avraam'ñı Sınay

T-ñrı Avraam'ñı Sınay

Bu vaqialardan soñ, bir T-ñrı Avraamñı sınadı.
-Avraam!-dedi T-ñrı
-Men mındam,-dedi o.
-Oz sevimli, birden-bir oğluñ Yiçaqñı al da, Moriya toprağına bar. Anda Men saña aytacaq bayırlarnıñ birinde oğluñnı qurban çal ve butünley yaq,-dedi T-ñrı.
Avraam saba erte turdı, eşegini yekti, yanına eki hızmetçi oğlanını ve oz oğlu Yiçaqnı aldı. Çalınacaq qurbannı butünley yaqmaq içün odun parlap, oñ T-ñrı aytqan yerge yol aldı. Uçünci kunü Avraam o yerni uzaqta kordi.

Mında eşeknen qalıp turuñız,-dedi. Avraam hızmetçi oğlanlarğa. Men ise oğlannen beraber anda barıp, ibadet etermiz ve sizge qaytırmız.

Avraam çalınacaq qurbannı butünley yaqmaq içün odunlarnı alıp, oğlu Yiçaqnıñ arqasına qoydı. Ozü ise qolına pıçaq ve ateşni aldı. Boyleliknen olar ekisi beraber kettiler.

-Babam,-dedi Yiçaq babasına.
-Ne oğlum?-dep cevap berdi Avraam.
-Mına ateş ve odunlar, amma qurban ayvanı qayda ya?-dedi Yiçaq.
-Oğlum, T-ñrı Ozüne qurban ayvannı tapar,-dedi Avraam. Soñ olar ekisi beraber yolnı devam ettirdiler.

Olar, T-ñrı Avraam'ğa aytqan yerge kettiler.
Anda Avraam qurban çalınğan yerni qurdı, odunlarnı azırladı ve , oğlu Yiçaqnı bağlap, qurban yeri ustüne, odunlar töpesine qoydı. Soñ, oğlunı soymaq içün, Avraam qolunı uzatıp, pıçaq aldı. Lakin Ha-Şemniñ Melegi kokten onı:
-Avraam, Avraam,-dep çağırdı.
-Men mındam,-dedi o.
-Oğlanpa qarşıı qoluñnı koterme, oña asıl bir şey yapma, çünki endi Men bilem ki, sen T-ñrı'dan qorqasıñ ve birden-bire oğluñnı Maña bermege acımadıñ,-dedi Melek.

Avraam baqıp, artında, çalı-çırpı içinde boynuzlarından sarılıp qalğan qoçqarnı kordi.
Avraam barıp, qoçqarnı aldı ve oğlu yerine onı qurban çalıp butünley yaqtı.
Avraam o yerniñ adını Ad..-İre( Ha-Şem tapar) dep qoydı. Onıñ içün şimdi de: Ha-Şemniñ bayırında tapılır,-dep aytalar.
T-ñrı'nıñ Melegi Avraamñı ekinci kere kokten çağırıp, oña boyle dedi:
T-ñrı boyle dep ayta: Ozümnen ant etem ki, sen bu işni boyle yapqanıñ içün ve ozüniñ birden-bir oğluñnı Maña bermege acımağanıñ içün,

Men seni bereketli bağışlarım
ve evlatrıñnı kok yıldızları dayın,
deñiz yalısındaki qum dayın çoq
sayılı eterim.

Seniñ evlatlarıñ duşmanlarını
yeñecekler
ve boysundıracaqlar.
Seniñ evlatlarıñ yardımınen
yer yüzündeki episi milletler bağışlanırlar,
çünki sen Meni diñlediñ.

Soñ Avraam hızmetçi oğlanlarına qayttı, ve olar beraber Beer-Şevağa kettiler. Avraam Beer-Şevada yerleşti.