Qaraim languages and literatures and Karaism

Qaraim languages and literatures and its Archive Blog Qaraim Tili

QARAIM LANGUAGES AND LITERATURES ONLY

The Qaraim (Karaites) are a religious and cultural group made up of individuals who adhere to the tenets of the Old Testament of the Hebrew Scriptures alone. Their ethnic and religious roots have been a subject of ongoing discussions to the present day.

Over the centuries they have developed their own spiritual and secular literature, creating their own distinct dialects apart from the standard forms of the languages in the areas in which they've lived.

The question is still open as to whether these dialects can be considered independent languages, since they have their own written traditions. These dialects include: Qaraite Hebrew of Constantinople, Qaraite Turkic (several dialects of Crimea, Lithuania, Ukraine), Qaraite Arabic, Qaraite Aramaic, Qaraite Greek of Turkey and the Qaraite Persian dialects.

The number of literary works written in these dialects is enormous, and has hardly been explored. Due to the efforts of their religious opponents, such as the Pharisees, the Qaraim were labeled as an insignificant and unimportant sect.

Since the discovery of the Cairo Geniza, the Dead Sea Scrolls and the Avraham Ben Shemuel Firkovich collections, anthropologists and lingusts no longer consider the Qaraim as such anymore. Qaraim studies have become a hot topic in academic circles, but despite this recent revival of interest in the Qaraim, the linguistic and literary aspect of Qaraim culture remains largely unexamined. This blog is focused SOLELY upon research involving the examination and restoration of the LANGUAGES and LITERATURES of Qaraim.
Showing posts with label Hafta. Show all posts
Showing posts with label Hafta. Show all posts

Thursday, December 18, 2014

Peraşa Mikeç-Haftanın Peraşası-Karay Geleneğine göre okunan



Peraşa Tis Evdomadas-Aftanıñ Peraşası-Haftanın Peraşası
Bu hafta Şabat Günü itibariyle Karay Geleneğine göre okunan Mikeç Bölümüdür.


Yosef'in, içki ve unlu mamuller sorumlularının rüyalarını doğru olarak çözümlemesinin ardından iki yıl geçmiştir. Firavun iki rüya görür. Bu rüyaları açıklama denemelerinden tatmin olmaz. İçki sorumlusu Yosef'i hatırlayınca Firavun'nun emri ile Yosef hapishaneden çıkarılır. Rüyaları dinler; bunların yakında yedi sene bolluk ve ardından yedi sene ağır bir kıtlık olacağına işaret olduğunu belirtir.
Ardından Firavun'a, bu olağanüstü durumu halledecek düzeyde zeki birini tutmasını tavsiye eder. Firavun bu görevi Yosef'e verir, onu Potifar'ın kızı Asenat'la evlendirir. Yosef işini iyi yapar ve Mısır dünyanın silosu haline gelir. Yosef'in iki oğlu olur: Menaşe ve Efrayim.

Kıtlıktan Kenaan da etkilenir. Yaakov oğullarını yiyecek almaları için Mısır'a gönderir. Yosef'in önüne geldiklerinde Yosef onları tanır, fakat onlar Yosef'i tanımazlar. Satılmasına sebep olan rüyalarını hatırlayan Yosef, kardeşlerine karşı sert bir Mısır'lı lider rolünü oynamaya başlar ve onları casuslukla suçlar. Onlara yiyecek satar, fakat dürüstlüklerinden emin olmak için Binyamin'i getirmelerini söyleyerek bu arada Şimon'u rehin tutar. Bir yandan da hizmetkarlarına ödenen paraları çuvallara gizlice geri koymalarını emreder. Geri dönüş yolunda paraları keşfeden kardeşler paniğe kapılırlar. Başlarından geçenleri Yaakov'a anlatırlar. Yaakov Binyamin'in Mısır'a götürülmesini reddetse de, kıtlık ağırlaşınca durumu kabullenmek zorunda kalır. Yeuda Binyamin'in güvenliğini garanti eder ve kardeşler tekrar Mısır'a inerler.

Yosef kardeşlerini onurlu konuklara yaraşır biçimde ağırlar. Hem babasından hem de annesinden olan tek kardeşi Binyamin'i görünce kendisini tutamaz ve odasına çekilerek ağlamaya başlar. Daha sonra hizmetkarına paraları çuvallara tekrar geri yerleştirmesini, kendi kadehini de Binyamin'in çuvalına koymasını emreder. Kadeh bulununca da Binyamin'in ceza olarak kölesi olmasına karar verir. Yeuda karşı çıkar ve Binyamin yerine kendisini teklif eder; ancak Yosef reddeder.



 
 
Пераша Тис Эвдомадас-Афтанынъ Перашасы-Хафтанын Перашасы
Бу хафта Шабат Гуню итибарийле Карай Геленегъине горе окунан Микеч Болюмюдюр.
 
Ёсеф'ин, ички ве унлу мамуллер сорумлуларынын рюяларыны догъру оларак чёзюмлемесинин ардындан ики йыл гечмиштир. Фиравун ики рюя горюр. Бу рюялары ачыклама денемелеринден татмин олмаз. Ички сорумлусу Ёсеф'и хатырлайынджа Фиравун'нун эмри иле Ёсеф хаписханеден чыкарылыр. Рюялары динлер; бунларын якында еди сене боллук ве ардындан еди сене агъыр бир кытлык оладжагъына ишарет олдугъуну белиртир.
Ардындан Фиравун'а, бу олагъанюстю дуруму халледеджек дюзейде зеки бирини тутмасыны тавсие эдер. Фиравун бу гореви Ёсеф'э верир, ону Потифар'ын кызы Асенат'ла эвлендирир. Ёсеф ишини ийи япар ве Мысыр дюньянын силосу халине гелир. Ёсеф'ин ики огълу олур: Менаше ве Эфрайим.
 
Кытлыктан Кенаан да эткиленир. Яаков огъулларыны йиеджек алмалары ичин Мысыр'а гоньдерир. Ёсеф'ин онюне гельдиклеринде Ёсеф онлары таныр, факат онлар Ёсеф'и танымазлар. Сатылмасына себеп олан рюяларыны хатырлаян Ёсеф, кардешлерине каршы серт бир Мысыр'лы лидер ролюню ойнамая башлар ве онлары джасуслукла сучлар. Онлара йиеджек сатар, факат дюрюстлюклеринден эмин олмак ичин Биньямин'и гетирмелерини сёйлеерек бу арада Шимон'у рехин тутар. Бир яндан да хизметкарларына оденен паралары чуваллара гизлидже гери коймаларыны эмредер. Гери дёнюш ёлунда паралары кешфеден кардешлер панигъе капылырлар. Башларындан геченлери Яаков'а анлатырлар. Яаков Биньямин'ин Мысыр'а готюрюльмесини реддетсе де, кытлык агъырлашынджа дуруму кабулленмек зорунда калыр. Еуда Биньямин'ин гувенлигъини гаранти эдер ве кардешлер текрар Мысыр'а инерлер.
 
Ёсеф кардешлерини онурлу конуклара ярашыр бичимде агъырлар. Хем бабасындан хем де аннесинден олан тек кардеши Биньямин'и горюндже кендисини тутамаз ве одасына чекилерек агъламая башлар. Даха сонра хизметкарына паралары чуваллара текрар гери ерлештирмесини, кенди кадехини де Биньямин'ин чувалына коймасыны эмредер. Кадех булунунджа да Биньямин'ин джеза оларак колеси олмасына карар верир. Еуда каршы чыкар ве Биньямин ерине кендисини теклиф эдер; анджак Ёсеф реддедер.

Wednesday, November 5, 2014

Peraşa Vayera-Haftanın Peraşası-Karay Geleneğine göre okunan

Peraşa Tis Evdomadas-Aftanıñ Peraşası-Haftanın Peraşası
Bu hafta Şabat Günü itibariyle Karay Geleneğine göre okunan Peraşa Vayera Bölümüdür.
Kendisini sünnet ettikten üç gün sonra, İbrahimi Tanrı tarafından ziyaret edilir. Üç melek insan şeklinde göründüğü zaman, İbrahim, en ağrılı döneminde olmasına karşın, aceleyle onları karşılar ve çadırına davet ederek misafirperverliğinden yararlanmalarını teklif eder. Meleklerin ağzından bir sonraki yıl içinde bir oğula sahip olacağını duyan Sare güler. Tanrı daha sonra İbrahim'e, Sedom bölgesini yok edeceğini bildirir ve İbrahim af için dua eder. Tanrı bu bölgede elli dürüst kişinin bulunması halinde kararından vaz geçeceğini söyler. İbrahim on kişiye kadar sıkı bir pazarlık yapar; ancak ne yazık ki on tane bile dürüst insan yoktur.

Lot, eşi ve kızları, Sedom ve etrafındaki şehirlere kükürt ve ateş yağmurunun başlamasından çok kısa bir süre önce kurtarılırlar. Lot'un karısı, bunu yapmamaları söylenmesine karşın, arkasına dönüp bakar ve bunun sonucunda tuzdan bir sütun haline gelir. Lot'un kızları, bu yokoluştan sadece kendilerinin kurtulabildiğini düşünürler ve insan ırkının devamı için babalarını sarhoş ederler; ondan çocukları olur. Büyük kızdan Moav, küçüğünden Amon doğar.
Söz verildiği üzere İbrahim ve Sare'nın bir oğlu, Yiçak doğar. Sekizinci günde İbrahim, Tanrı'nın emrine uygun olarak Yiçak'ı sünnet eder. Yiçak'ın sütten kesildiği gün İbrahim bir kutlama düzenler. Yişmael'de dejenere oluşun bazı işaretlerini gören Sare, İbrahim'dan, Hacer ve Yişmael'i evden uzaklaştırmasını ister. Oğlunu evden atma fikri İbrahim'ı rahatsız etse de, Tanrı İbrahim'a, Sare'yı dinlemesini söyler. Çölde susuzluktan neredeyse ölecek olan Yişmael, bir melek tarafından kurtarılır ve Tanrı onun kuvvetli bir milletin babası olacağı sözünü verir.
İbrahim'ı sınamak isteyen Tanrı o sırada 37 yaşına gelmiş olan Yiçak'ı korban olarak sunmasını emreder. İbrahim, gelecek nesilleri konusundaki tüm umudu yok etme ve hayat boyu savunduğu insan-kurbanı-karşıtı söylem ve davranışlarına ters düşme ihtimaline karşın emri yerine getirmek üzere yola koyulur. Tanrı son anda, İbrahim'ı durdurmak üzere bir melek gönderir. Bu sorgusuz itaatkarlığı sebebiyle Tanrı İbrahim'a, Ahfadının
gelecekte günah işleyecek olsa bile, hiçbir zaman düşmanları tarafından tam olarak yok edilmeyecekleri sözünü verir.

Thursday, January 30, 2014

Peraşa Tis Evdomadas-Peraşa Della Semana-Haftanın Peraşası-Mişpatim

Peraşa Tis Evdomadas-Peraşa Della Semana-Haftanın Peraşası

Bu hafta Şabat Günü itibariyle Karay Geleneğine göre okunan Peraşa Mişpatim Bölümüdür.

Şimdiden Şabat Gününün  Tora İnançlıları  ve Tüm İnsanlık için hayırlara vesile olmasını temenni ederim.

Sinay'daki tecrübenin ardından T-nrı Ulusu için bir dizi kanun verir. Bunlar arasında, köleler; cinayet, adam kaçırma, saldırı ve hırsızlık konularındaki cezalar; zarar ve tazminatları konu alan medeni kanunlar; borçlanma kuralları; dört çeşit emanetçi ve mahkemelerde adaletin yerine getirilmesi için gereken kurallar vardır.

Peraşa ayrıca yabancılara karşı yanlış davranmamak, yıl içindeki bayramlar, Yeruşalayim'deki Bet-Amikdaş'a getirilmesi gereken tarımsal bağışlar, et ve sütün birlikte pişirilmesi yasağı ve dua konularına değinir. Böylece Mişpatim peraşası, 23 "yap", 30 "yapma" şeklinde olmak üzere, toplam 53 miçva içerir.

T-nrı Bene-Yisrael'i Ereç-Yisrael'e getireceğine söz verir ve buranın sakinlerinin putperest uygulamalarından etkilenmemeleri konusunda uyarır. Bene-Yisrael, Tanrı'nın emrettiği her şeyi "yapacaklarını ve dinleyeceklerini" beyan ederler. Moşe Navinu, Yisrael kampının sorumluluğunu Aaron(Harun) ve Hur'a bırakarak Sinay dağına çıkar ve T-nrı'dan Tora'yı almak üzere orada kırk gün kırk gece kalır.

Şimdiden Şabat Şalom-Şabat Künü Qotlu Bolsun-Kallo Savvato-Şabat Alegres

Wednesday, January 1, 2014

Peraşa Tis Evdomadas-Peraşa Della Semana-Haftanın Peraşası-Vaera

Peraşa Tis Evdomadas-Peraşa Della Semana-Haftanın Peraşası
Bu hafta Karay Geleneğine göre Kutsal Topraklardaki

Karay(im) Hahambaşılığının belirlemiş olduğu takvime göre okunan Peraşa Vaera'dır-Çıkış Şemot Kitabının Vaera Bölümüdür.
Vaera
Tanrımız, O Theos Mas Ha-Şem, Moşe ile temasa geçer. "Dört kurtuluş sözü" ile, Bene-Yisrael'i Mısır'ın yükü altından çıkaracağına ve Mısırlılar'ın köleleştirici işlerinden serbest kılacağına, büyük bir güç gösterisi ve sert yargılar eşliğinde Bene Yisrael'i özgürlüğe kavuşturacağına ve Sinay dağında onları Kendisi'ne Halk olarak alacağına söz verir. Bunun ertesinde Tanrı, Bene-Yisrael'i, Avraam, Yiçak ve Yaakov'a söz vermiş olduğu Ülke'ye getirip burayı onlara ebedi bir miras olarak vereceğini bildirir.
Moşe ve Aaron tekrar tekrar Paro'nun huzuruna çıkıp, Tanrı adına "Halkımı salıver ki Bana ibadet edebilsinler" talebinde bulunurlar. Fakat Paro da tekrar tekrar reddeder. Aaron'un asası bir yılana döner ve Mısırlı büyücülerin sihir asalarını yutar. Tanrı bunun ertesinde Mısırlılar'a bir dizi bela gönderir.
Nil'in suları kana dönüşür, ülkeyi kurbağalar istila eder, insan ve hayvanlar bitlerin saldırısına uğrar. Vahşi hayvan sürüleri şehirlere doluşur, bir salgın hastalık evcil hayvanları telef eder, Mısırlılar'ın vücutları, acı veren çıbanlarla kaplanır. Yedinci belada göklerden buz ve ateşin bir arada bulunduğu yıkıcı bir dolu yağar. Buna karşın Paro'nun inadı sürer ve Tanrı'nın daha önce Moşe'ye bildirmiş olduğu üzere, Bene-Yisrael'i salıvermeyi reddeder.