Qaraim languages and literatures and Karaism

Qaraim languages and literatures and its Archive Blog Qaraim Tili

QARAIM LANGUAGES AND LITERATURES ONLY

The Qaraim (Karaites) are a religious and cultural group made up of individuals who adhere to the tenets of the Old Testament of the Hebrew Scriptures alone. Their ethnic and religious roots have been a subject of ongoing discussions to the present day.

Over the centuries they have developed their own spiritual and secular literature, creating their own distinct dialects apart from the standard forms of the languages in the areas in which they've lived.

The question is still open as to whether these dialects can be considered independent languages, since they have their own written traditions. These dialects include: Qaraite Hebrew of Constantinople, Qaraite Turkic (several dialects of Crimea, Lithuania, Ukraine), Qaraite Arabic, Qaraite Aramaic, Qaraite Greek of Turkey and the Qaraite Persian dialects.

The number of literary works written in these dialects is enormous, and has hardly been explored. Due to the efforts of their religious opponents, such as the Pharisees, the Qaraim were labeled as an insignificant and unimportant sect.

Since the discovery of the Cairo Geniza, the Dead Sea Scrolls and the Avraham Ben Shemuel Firkovich collections, anthropologists and lingusts no longer consider the Qaraim as such anymore. Qaraim studies have become a hot topic in academic circles, but despite this recent revival of interest in the Qaraim, the linguistic and literary aspect of Qaraim culture remains largely unexamined. This blog is focused SOLELY upon research involving the examination and restoration of the LANGUAGES and LITERATURES of Qaraim.

Monday, March 19, 2012

David ben Avraham al-Fasi-Hayatı


David ben Avraham al-Fasi, 10 y.y.'da yaşadı, kapsamlı Arapça- İbranice sözlüğünün yazarıdır. Sözlüğünde, Al-Fasi, Fayumi-Saadya'nın biblik terimlerin tercümeleri ile ilgili hatalarını ortaya çıkardı. Al-Fasi'nin Sözlüğünün Bölümleri tercüme edildi, ve elyazması bugüne kadar gelmiştir.

Aharon ben Eliyahu - Hayatı


Genç Aharon olarak bilinir, Aharon ben Eliyahu Nikomedia'da doğdu, bugünün Anadolu'da İzmitte. 1369 yılında çok genç yaşta İstanbul'da vefat etti. Aharon en iyi üç baş yapıtın derlemesi ile bilinir: Eç Hayim (Dini Felsefe), Gan Eden (Hukuk-Cennet Bahçesi) ve Keter Tora (Tora Tefsiri). Aharon kendi selefleri gibi Karaylığı ve Rabbanlığı en iyi şekilde öğrenmişti. Sık sık ünlü Rabban yorumcuların eserlerinden alıntı yapardı, Mişna ve Talmud gibi. Hayatı hakkında başka az şey bilinmektedir.

Abu Sa'id David ben Boaz


Abu Sa'id David ben Boaz 10.yy'da yaşadı. Pinsker'in hazırladığı Soy Ağacı listesine göre , Ben Boaz kökenleri beşinci kuşaktan Anan Ben David'e dayanmaktadır. David Ibn al-Hiti'ye göre, Ben Boaz Kohelet hakkındaki yorumunu 383(993) yılında Hegira'da kaleme almıştır, ve hatta Levi Ben Yafet'ten kendisinden bahsedilmiştir. Durum bu olduğuna göre Ben Boaz'da 10.yy sonunda yaşamıştır.Ben Boaz'ın çalışmaları, Ibn al-Hiti'nın söz ettiği gibi şunlardır: Qohelet(Kohelet)in tefsiri, Tora'nın tefsiri, Dinin prensipleri ile ilgili bir kitap. Eserlerinin çoğu el yazması formatında bugüne dek gelmiştir.

Friday, March 16, 2012

Karai(m) Açıklayıcı Sözlük



Omer'in Hesaplaması-İbr. Sefirat Ha'Omer. 50 günlük zaman dilimi , Omer sunusu [Mahsul Demeti Sunusu] ve Şavuot arasında. Şavuot bu zaman diliminin 50.günüdür. Tora'ya göre, Omer sayımı veya hesaplaması Hag Ha-Maççot(Matzot) zamanında Pazar günü başlar ama Rabban Musevilere göre Omer Sayımına Hag HaMaççot'un ikinci gününde başlarlar. Rabban Museviler 50 günlük zamanı kendi sahte Rabban Maşiahları, Şimon Ben Kosiba diğer adıyla Bar Kohba trajedisinin yas ve anması olarak takip ederler. Bu zaman diliminin, yas ve anma zamanı olarak gözlemlenmesinin herhangi bir Tora'ya dayalı kaynağı yoktur.





Hag - Hac-Bayram. Üç Bayramın her biri içinde Her İsraeloğulunun hac(Hag) yapılarak Yeruşalayim'deki Kutsal Mabedi ziyaret etmesi gerekir ve Tanrı'nın huzuruna çıkması gerekir.
Hag HaMaççot - Bugün bu bayram genelde Pesah olarak bilinmektedir, ama Tanah'ta Pesah, 14 Nissan ayında sunulan bir korbanın adı olarak geçer, ama bayram olarak Hag HaMaççot olarak geçmektedir. Bu bayram birinci ayın 15-21'i arasına denk gelmektedir ve birinci- yedinci günlerinde iş yapmak yasaktır.
HaŞem - İsim. Tetragrammaton, İsrael'in Tanrısı.
Hol HaMo'ed - Çalışmanın yasak olmadığı ama Bayram'ın parçası olan günü ifade eder, özellikle Hag Ha Maççot'un 2inci ve 6ıncı günü ve Sukkot'un 2inci-7inci günlerinde.
Bayram - İbr. Mo'ed . Tanah kaynaklı Bayramları belirten bir terimdir (Purim hariç) ve Şabat.



Kutsal Gün- Yom Tov
Nissan - Birinci Ay için Babil İsmidir.
Omer - Hag HaMaççot'ta Pazar Günü getirilen sunudur, yeni , birinci arpa hasadının demetlerinden oluşur. Bu demetler sunağın önünde dalgalandırılır ve Tora bunlara Omer Ha-Tenufah der.

Rabbanlar - Millattan önce 2.yy'da kurulmuş bir mezheptir, ikinci bir Tora'nın Sinai Dağında sözlü olarak verildiğine inanırlar ve Rabilerin tek meşru Tanrının Kanununun yorumlayıcıları olduklarına inanırlar. Farisiler diye de denir. (İbranci. Peruşim, kendilerinden kesinti yapanlar anlamına gelir). Bu mezhep Şavuotu 6 Sivan'da kultar [Üçüncü ayda].
Shavuot - Haftalar Bayramı Pentekost olarak da bilinir . Tam isim: Hag Ha-Şavuot . Tora da aynı zamanda bu gün Yom HaBikurim ve Hag HaKaçir (Hasat Bayramı) olarak da geçer.
Torah - Moşe'nin 5 kitabı.



Tanah - Tanak , Tora(Kanun), Nevi'im (Peygamberler), Ketuvim Kedoşim(Kutsal Yazılar) akronimidir.



Yom Tov - Kutsal Gün [Ede. "İyi Günler"] (Bazen'de Yuntif olarak telaffuz edilir). Çalışmanın yasak olmadığı bayramdır. Örneğin, Hag Ha Maççot'un ilk ve son günleri.

Monday, March 5, 2012

Kırım Melitopol(Qızılyar) Karay(im) Cemaati ve Litvanya Büyükelçiliği Görüşmesi



Kırım Melitopol(Qızılyar) Karay(im) Cemaati ve Litvanya Büyükelçiliği Görüşmesi






Melitopol(Qızılyar) Etnoğrafik Karay(im) merkezinde "Kale" Karay(im) Cemaatı Temsilcileri 13 Aralık'ta Ukrayna (Melitopol) Litvanya Cumhuriyeti Büyükelçisi Petras Vaitiekunas ile bir araya geldi. Toplantıya ayrıca Melitopol(Qızılyar) belediye başkanı ,SG.Walter ve İnsani İşler I.F.Donets katıldı . Misafirler Kırım Karaylarının tarih, kültür ve yaşam tarzlarını ve müzelerde bir tur gelenekleri ilgi turu ile dinledi. Büyükelçiye hediye olarak "Melitopol(Qızılyar) Karayları ' ve Melitopol Karay cemaatinin 20 yıllık faaliyeti ile ilgili bir kitapçık verildi. Toplantıda Melitopol ve Trakay şehirlerinin olası eşleştirmesi konusu tartışıldı, Sayın Büyükelçi Ukrayna ve Litvanya Karay(im)ları heyetleri karşısında yardımcı olmaya söz veriyordu. Ziyaret defterine Petras Vaitiekunas minnet ve Kırım Karaylarının refahı için dilekleri sıcak kelimelerle bir not yazdı.






Melitopol Karay(im) Toplumu Kurulu



Sofiya Yalpaçık












13 декабря в Мелитопольском этнографическом караимском центре «Кале» состоялась встреча мелитопольских караимов с Чрезвычайным и Полномочным послом Литовской Республики в Украине Пятрасам Вайтекунасам

13 декабря в Мелитопольском этнографическом караимском центре «Кале» состоялась встреча мелитопольских караимов с Чрезвычайным и Полномочным послом Литовской Республики в Украине Пятрасам Вайтекунасам.






На встрече присутствовали также мэр города Мелитополя С.Г. Вальтер и его заместитель по гуманитарным вопросам И.Ф.Донец. Гости с интересом прослушали экскурсию о истории, культуре, быте и традициях крымских караимов, осмотрели экспонаты музея. Господину Послу была подарена книга «Караимы Мелитополя» и буклет о 20-летней деятельности караимской мелитопольской общины. В ходе встречи обсуждались вопросы возможного побратимства города Мелитополя и города Трокая, господин Посол пообещал содействие в вопросах обмена делегациями караимов Украины и Литвы. В книге посетителей Пятрас Вайтекунас оставил запись с теплыми словами благодарности и пожелания процветания крымским караимам.


Правление Мелитопольского караимского общества Ялпачик София

Saturday, March 3, 2012

Türkiye'de Üniversitelerde Kırım Karaylar'ın Eğitimi


Kırım Karaylar Derneğinin Koordinatörü Vladimir Örmeli TİKA Türk İşbirliği Başkanı Ahmet Çınar ile düzenlenmiş bir toplantıda Kırım Karaylarına, Büyük Öğrenci Projesi programına katılmaları için destek verdi ve katılmaya davet etti.


Bu program çerçevesinde Türki Kardeş Milletlerden Üniversite Öğrenimi Çağına gelen genç kızlar ve genç erkekler burslu olarak Türkiye'deki Üniversitelerde eğitim alabilirler. Öğrencilere burs ve yurt imkanı sağlanır ( Türk Dili Kursları Dahildir). Bu program 1991 yılında faaliyete başladı. En başta 5 ülkenin vatandaşları katılmıştı şimdi ise 60 ülkenin vatandaşları bu projeye başvurmaktadırlar. Şimdiye kadar yaklaşık 28 bin kişi 40'tan fazla Türkiye Üniversitelerinde eğitim görmüştür. Gelecek eğitim döneminde bu programın fırsatlarından Kırım Karaylarının da yararlanması teklif edildi. Ahmet Çınar TİKA desteğiyle Türkiye'de her sene 2-3 Karai(m) öğrenci gönderilebileceğine garanti verdi.



Обучение в ВУЗах Турции
На очередной встрече председателя Ассоциации «Крымкарайлар» Владимира Ормели с координатором Турецкого управления по сотрудничеству и развитию (ТИКА) Ахметом Чинаром, крымским караимам было предложено содействие для участия в программе «Большой студенческий проект» (’’Büyük Öğrenci Projesi’’).
В рамках этой программы юноши и девушки братских тюркских народов студенческого возраста могут бесплатно получить высшее образование в ВУЗах Турции. При этом студенты обеспечиваются общежитием и небольшой стипендией. Обучение включает в себя и подготовительные курсы турецкого языка. Эта программа начала свою работу в 1991 г. Вначале в ней приняли участие граждане пяти государств. Сейчас на участие в проекте подают заявки представители 60 стран. Около 28 тыс. человек уже получили образование более чем в 40-ка университетах Турции.
Со следующего учебного года воспользоваться возможностями программы предложено и нам. Ахмет Чинар заверил, что ежегодно при содействии ТИКА в Турцию на обучение могут быть отправлены 2-3 студента-караима. Обращаемся ко всем караимским семьям, где подрастают абитуриенты: задумайтесь о предоставляемой возможности и при желании ею воспользоваться обращайтесь к председателю Ассоциации «Крымкарайлар».

Thursday, March 1, 2012

Karaylık ve Astroloji



Karaylık ve Astroloji


İnsanlık tarihinin ilk zamanlarında astroloji ve astronomi birbiriyle yakın ilişkiliydi. Astronomi göksel cisimlerle ilgilenirken, Astroloji ise Göksel Cisimlerin hareketlerini yorumlayarak, Dünya’da yaşayanlara olabilecek etkilerini tahmini ile ilgiliydi. Astrolojinin kökenlerinin dayandığı Babilde, tutulmalara ve göktaşlarına çok büyük bir önem verilirdi. Gezegen hareketleri ile ilgilenilmezdi. Yıldızlar ve Takımyıldızları isimleri verilirdi-ve ne zaman ki tanrıları olarak tapınmaya başladılar- Astroloji Uzmanları insanların dünyada nasıl etkileneceklerine hakkında tahminler yapmalarına yol açıldı.


İsa’dan 2.Milenyum önce Babilli Astrologlar yıldız falı ve burçları her ay ne olabileceği ile ilgili olarak çıkardılar. Ne zaman ki 12 ayın kayıtları derlendi. Hiçbir değişim yapılmadan her yıl kullanıldı. Babiller bir burçlar kuşağı geliştirdiler, Göksel kürenin 12 parçaya bölünmesi gerçekleştirildi ve sonradan bunlar Güneş, ay, gezegenler olarak sonradan adlandırıldı. İsa’dan önce 4.yüzyılın sonlarında Mezopotamya Astrolojisi, Yunanistana doğru yayldı; yüzyıl sonra Mısırlılar tarafından tamamen kabul edildi. Yunan kültürü Romalılar tarafından kabullenilmeye başlandığında, astroloji bir çeşit din olarak kabul gördü ve bunun uygulayıcıları kişisel8kişiye özel) burç kuşakları hazırlamaya başladılar.


Yüzyıllar sonra, Astrolojinin etkisi Israel’e geldi, Amos, Kuzey Krallığını Saturn ibadet ettikleri için kınadı (5.26). Yeremiya, İştar ve Venüs’e tapınma ve saygı’dan bahseder (7.18,44.17-10) ve genel olarak gökcisimlerine (8.2,19.13). İşaya ,ilk defa özel olarak astrologlar ve onların aktivitelerinden bahsedendir (47.13) ve onun kehanetinde o tahmin etmiştir onların yıkımı, şöyle der ‘’ateş onları yakacaktır’’ (47.14).


Milattan 2.yüzyıl önce, Astroloji, Rabban Museviliğine tutanacak sağlam zemin kazandı, ne zaman ki( Babil Etkisi ile) bazı meleklere ,yıldızlar ve gezegenlerle kimlik tanımlama moda oldu. Bu gelenek oysa ki Bilgelik 13:1-4’te tamamen red edilmiştir, Rabbanların astrolojiye olan ilgisini durdurmaya çalışmak imkansız bir hal aldı. Filistindeki 6.yy’dan kalma Bet Alfa Bizans Sinagogunun zeminindeki mozaikte bir çeşit burçlar kuşağı (Zodyak) gözükmektedir, bu da Rabban Dini Mimarisine ne tarz bir astrolojinin nasıl geniş bir boyutta sızdığını göstermektedir. Rabbanlıkta hala Astrolojinin varlığı kuvvetlidir, bununla ilgili bir sürü güncel Rabban çalışma bulabiliriz.





Not: Bazıları astrolojinin önemini, Yaakov’un oğullarına yaptığı 12 kutsamayı örnek göstererek iddia etmektedirler (Bereşit 49.1-28), göksel cisimlerin olası etkisi ile ilgili Kutsal Metin’in hiçbir yerinde geçmemektedir. Tora yıldızlara tapınmayı açık şekilde yasaklamıştır (Devarim 9:14).